Date Log
NHỮNG ĐỐI CỰC ĐÔ THỊ TRONG TIỂU THUYẾT J-M. G. LE CLÉZIO
Corresponding Author(s) : Lê Nguyễn Nguyên Thảo
Tạp chí Khoa học Xã hội, Nhân văn và Giáo dục,
T. 16 S. 01 (2026): Tạp chí Khoa học Xã hội Nhân văn và Giáo dục
Tóm tắt
Đô thị là một hình tượng hàm chứa những đối cực sâu sắc trong tiểu thuyết của J-M.G. Le Clézio, song tiếp cận đô thị như một hình tượng đặc thù trong sáng tác của nhà văn hiện còn hạn chế. Vận dụng khung lý thuyết liên ngành từ xã hội học đô thị (Simmel, Bauman), địa lý nhân văn (Tuan, Augé) và triết học thực hành (de Certeau), bài viết khảo sát bốn tiểu thuyết của Le Clézio đã được dịch sang tiếng Việt - Sa mạc, Điệp khúc cơn đói, Người đàn bà không danh tính, Bitna dưới bầu trời Seoul - để làm rõ những đối cực trong quan hệ xã hội, căn cước và thực hành sinh tồn của con người đô thị. Kết quả cho thấy đô thị vừa mở ra kết nối mới vừa gây đứt gãy quan hệ; nền quan hệ lỏng lẻo ấy khiến chủ thể rơi vào tình trạng tạm bợ về căn cước nhưng cũng trao cho họ cơ hội tự do tái định hình bản thân; và trong sinh tồn thường nhật, họ vừa tuân thủ logic duy lý của đô thị vừa tìm khoảng trống để kháng cự. Bài viết góp phần mở ra một hướng tiếp cận mới đối với sáng tác Le Clézio, đồng thời cho thấy tính thời sự trong nhãn quan đô thị của ông.
Từ khóa
Tải về trích dẫn
Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)BibTeX
- Augé, M. (1995). Non-Places: An Introduction to Supermodernity (Howe, J. Trans.). Verso. (First published in 1992).
- Bauman, Z. (2000). Liquid Modernity. Polity Press.
- Bulmer, M. (1984). The Chicago School of Sociology: Institutionalization, diversity, and the rise of sociological research. University of Chicago Press.
- De Certeau, M. (1984). The practice of everyday life. University of California Press. (First published in 1980).
- Han, B-C. (2025). Sự biến mất của nghi thức (Trần Anh Tuấn dịch). Hồng Đức. (Xuất bản lần đầu năm 2019).
- Hoàng, T. T. (2014). Nghệ thuật tự sự trong Sa mạc của J-M.G. Le Clézio [Luận văn Thạc sĩ]. Trường Đại học KHXH&NV - ĐHQG Hà Nội.
- Le Clézio, J-M.G. (2010). Sa mạc (Huỳnh Phan Anh dịch). Văn học. (Xuất bản lần đầu năm 1980).
- Le Clézio, J-M.G. (2011). Điệp khúc cơn đói (Bằng Quang dịch). Văn học. (Xuất bản lần đầu năm 1980).
- Le Clézio, J-M. G. (2017). Bão (Nhóm dịch giả dịch). Văn học. (Xuất bản lần đầu năm 2014)
- Le Clézio, J-M. G. (2021). Bitna dưới bầu trời Seoul (Ngô Diệu Châu dịch). Văn học. (Xuất bản lần đầu năm 2018).
- Martin, B. (2012). The Fiction of J-M.G. Le Clézio: A Postcolonial Reading. Peter Lang.
- Modiano, P. (2014). Ở quán cà phê của tuổi trẻ lạc lối (Trần Bạch Lan dịch). Văn học. (Xuất bản lần đầu năm 2007).
- Nguyễn, T. B. (2006). Những cuộc hành trình trong tiểu thuyết của Jean-Marie Gustave Le Clézio [Luận án Tiến sĩ]. Viện Văn học.
- Nguyễn, T. B. (2010). Những đổi mới kỹ thuật miêu tả không gian tiểu thuyết Pháp hiện đại. Tạp chí Khoa học ĐHQG Hà Nội: Ngoại ngữ, 26, 22-35.
- Nguyễn, T. H. (2018). Kiểu nhân vật cô đơn lạc loài trong tiểu thuyết Sông của Nguyễn Ngọc Tư và tiểu thuyết Sa mạc của Le Clézio [Luận văn Thạc sĩ]. Đại học Thái Nguyên.
- Nobel Prize Outreach. (2026). The Nobel Prize in Literature 2008. NobelPrize.org. https://www. nobelprize.org/prizes/literature/2008/summary/
- Simmel, G. (1950). The metropolis and mental life. In K. Wolff (Trans.). The sociology of Georg Simmel (409-424). Free Press. (First published in 1903).
- Trần, T. T. (2019). Đặc điểm của tiểu thuyết viễn du trong tiểu thuyết Sa mạc của J-M.G. Le Clézio [Luận văn Thạc sĩ]. Trường Đại học KHXH&NV - ĐHQG Hà Nội.
- Triệu, T. C. (2017). Hình tượng người phụ nữ trong truyện ngắn của Nguyễn Ngọc Tư và Le Clézio [Luận văn Thạc sĩ]. Đại học Thái Nguyên.
- Tuan, Y-F. (1977). Space and Place The Perspective of Experience. University of Minnesota Press.
- Wilson, B. (2023). Metropolis Lịch sử phát triển đô thị, phát minh lớn nhất của loài người (Hoàng Đức Long dịch). Thế giới. (Xuất bản lần đầu năm 2020).