Bài viết tiếp cận tiểu thuyết chiến tranh Việt Nam đương đại từ góc nhìn tự sự học nhằm nhận diện và mô hình hóa sự chuyển dịch của diễn ngôn chiến tranh ở cấp độ cấu trúc trần thuật. Mặc dù các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra sự chuyển dịch từ mô thức sử thi sang các hình thức tự sự hậu chiến mang tính ký ức và phản tư, phần lớn các công trình vẫn tiếp cận hiện tượng này từ bình diện nội dung tư tưởng hoặc các đặc điểm thi pháp riêng lẻ, khiến những biến đổi chưa được hệ thống hóa ở cấp độ cấu trúc. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất “mô hình tự sự chiến tranh” gồm bốn tham số trần thuật: nhân vật, cốt truyện và thời gian trần thuật, không - thời gian trần thuật, ngôn ngữ và giọng điệu. Phương pháp nghiên cứu kết hợp tự sự học, lý thuyết diễn ngôn và nghiên cứu ký ức, thông qua phân tích đối sánh các tiểu thuyết tiêu biểu như Dấu chân người lính, Nỗi buồn chiến tranh và Miền hoang. Kết quả cho thấy sự chuyển dịch của tự sự chiến tranh có thể được nhận diện một cách hệ thống thông qua sự biến đổi đồng thời của các tham số trần thuật, qua đó làm rõ bản chất cấu trúc của sự chuyển đổi từ diễn ngôn sử thi sang diễn ngôn ký ức phản tư. Bài viết khẳng định đóng góp của mình không nằm ở việc bổ sung các nhận định về nội dung chiến tranh, mà ở việc đề xuất một mô hình phân tích có giá trị phương pháp luận, cho phép tổ chức lại các hiện tượng đã được nhận diện rời rạc trong nghiên cứu trước thành một hệ thống có tính khái quát.