Date Log
MẶT NẠ NHÂN DIỆN CARNIVAL - MỘT LỐI DẪN VÀO THẾ GIỚI HIỆN THỰC HUYỀN ẢO “NHỮNG ĐỨA TRẺ CHẾT GIÀ” CỦA NGUYỄN BÌNH PHƯƠNG
Corresponding Author(s) : Lê Thị Bích Thuận
Tạp chí Khoa học Xã hội, Nhân văn và Giáo dục,
T. 7 S. 1 (2017): TẠP CHÍ KHOA HỌC XÃ HỘI, NHÂN VĂN VÀ GIÁO DỤC
Tóm tắt
Nếu cuộc đời là một sân khấu diễn trò thì mỗi nhân diện trên diễn đài ấy là một mặt nạ hóa trang nhân quần nhập vai diễn xuất. Theo lí thuyết mặt nạ carnival của M. Bakhtin, “trong hội cải trang, bản thân cuộc sống diễn trò, còn trò diễn thì nhất thời trở thành bản thân cuộc sống” [1, tr.152]. Tính chất “carnaval hóa” này ứng khớp với hiện tượng Những đứa trẻ chết già của Nguyễn Bình Phương. Một tiểu thuyết đầy đặc những cảnh đoạn tấu/ hài diễn mà ở đó mỗi nhân vật tự động lựa chọn sắm vai giả trang, thậm chí chính tác giả và cả độc giả cũng bị lôi kéo vào một cuộc đuổi bắt bản thể trong một môi trường “đầy tính hội diễn” đam mê rốt ráo những vai diễn đời mình. Sân diễn kết, màn nhung hạ, người diễn/ người xem thật khó tình suy đếm thực chất có bao nhiêu nhân diện được ngụy tạo, bôi che sau những cái mặt nạ hóa trang diễn trình. Giải mã mặt nạ giả trang, truy tìm nhân diện ẩn dấu quả thực là một hướng dẫn vào thế giới ghệ thuật “phức điệu” này.
Từ khóa
Tải về trích dẫn
Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)BibTeX
-
[1] M. Bakhtin (1992), Lý luận và thi pháp tiểu thuyết (Phạm Vĩnh Cư dịch), Bộ Văn hóa Thông tin Thể thao - Trường viết văn Nguyễn Du, Hà Nội.
[2] Lê Huy Bắc (2013), Văn học hậu hiện đại, lí thuyết và tiếp nhận, NXB Đại học Sư Phạm, Hà Nội.
[3] Jean Chevalier, Alain Gheerbrant (2015), Từ điển biểu tượng văn hóa thế giới (Phạm Vĩnh Cư - chủ biên), NXB Đà Nẵng.
[4] Nguyễn Văn Dân (2002), Văn học phi lý, NXB Văn hóa thông tin, Hà Nội.
[5] Sigmund Freud (1970), Phân tâm học nhập môn (Nguyễn Xuân Hiếu dịch), NXB Khai trí, Sài Gòn.
[6] Lê Bá Hán, Trần Đình Sử, Nguyễn Khắc Phi (2000), Từ điển thuật ngữ văn học, NXB Đại học Quốc gia, Hà Nội.
[7] Bùi Bích Hạnh (2014), “Lí thuyết mặt nạ carnival - một lối dẫn vào tiểu thuyết Việt Nam đương đại”, Tạp chí Khoa học và Công nghệ Đại học Đà Nẵng (4), tr.74-77.
[8] Đỗ Đức Hiểu (2000), Thi pháp hiện đại, NXB Hội nhà văn, Hà Nội.
[9] Nguyễn Bình Phương (2013), Những đứa trẻ chết già, NXB Trẻ, TP.HCM.
[10] Bùi Thanh Truyền (2014), Yếu tố kì ảo trong văn xuôi đương đại Việt Nam, NXB Văn học - Trung tâm văn hóa ngôn ngữ Đông Tây, Hà Nội.
[11] http://lainguyenan.free.fr/TimLaiDiSan/MatNa.html